Sau sự cố thương tâm: Đặt lại câu hỏi về 'an toàn' trong hoạt động trải nghiệm học đường
Một tai nạn thương tâm khiến nhiều người bàng hoàng. Cần làm gì để các chuyến trải nghiệm học đường vừa ý nghĩa, vừa đảm bảo an toàn tuyệt đối cho học sinh?
Mở đầu câu chuyện: Góc khuất của những chuyến đi trải nghiệm
Vào rạng sáng 27/9/2026, một sự cố đau lòng đã xảy ra tại TP Huế, khi em N.M.Q. (sinh năm 2012), một học sinh lớp 9 thuộc Trường Tiểu học, THCS & THPT Albert Einstein (Hà Tĩnh), tử vong sau khi rơi từ tầng 5 của một khách sạn. Em đang tham gia chương trình trải nghiệm do nhà trường tổ chức cho 178 học sinh khối 9. Vụ việc thương tâm này không phải là cá biệt, mà nối dài danh sách những tai nạn đáng tiếc trong các hoạt động trải nghiệm học đường. Trước đó, tháng 3/2024, một nam sinh lớp 9 khác cũng đã thiệt mạng do đuối nước trong chuyến đi thực tế tại vịnh Vĩnh Hy, Ninh Thuận. Hay xa hơn vào năm 2013, 7 học sinh đã bị sóng cuốn trôi tại Cần Giờ trong một chuyến dã ngoại. Những sự cố liên tiếp này đã gióng lên hồi chuông cảnh báo, phơi bày
Trải nghiệm bắt buộc và trách nhiệm không thể chối bỏ
Những chuyến đi trải nghiệm, vốn được kỳ vọng mang lại giá trị giáo dục thực tiễn, nay lại đặt ra câu hỏi lớn về trách nhiệm, đặc biệt khi chúng đã trở thành hoạt động bắt buộc. Theo Thông tư 32 năm 2018 của Bộ Giáo dục và Đào tạo, hoạt động trải nghiệm là một phần chính khóa, với tổng cộng 105 tiết mỗi năm học cho các cấp Tiểu học, THCS và THPT. Đây là chương trình cần thiết để học sinh phát triển toàn diện, nhưng tính bắt buộc của nó cũng đồng nghĩa với việc nhà trường và các cơ quan quản lý không thể chối bỏ trách nhiệm về sự an toàn. Sở GD&ĐT Hà Tĩnh đã khẳng định, dù không cấm tổ chức ngoài tỉnh, nhà trường phải xây dựng kế hoạch chi tiết và hiệu trưởng phải chịu trách nhiệm hoàn toàn về các hoạt động này. Sự việc học sinh N.M.Q. tử vong vào lúc 3 giờ sáng tại khách sạn cho thấy sự thiếu sót nghiêm trọng trong công tác giám sát, đặt ra vấn đề về việc liệu những quy định hiện hành đã đủ chặt chẽ để bảo vệ học sinh, nhất là trong những thời điểm nhạy cảm và ngoài giờ hoạt động chính thức.
Vượt lên trên quy định: Kiến tạo văn hóa an toàn và giám sát chặt chẽ
Trách nhiệm đảm bảo an toàn cho học sinh không chỉ dừng lại ở việc tuân thủ các quy định hiện hành, mà cần phải vượt lên trên để kiến tạo một văn hóa an toàn bền vững. Các chuyên gia giáo dục nhấn mạnh tầm quan trọng của việc lập kế hoạch chi tiết, minh bạch cho mỗi chuyến đi, bao gồm lịch trình cụ thể, nhận diện các rủi ro tiềm ẩn và xây dựng quy trình quản lý rủi ro rõ ràng. Việc lựa chọn đơn vị tổ chức có kinh nghiệm, năng lực kiểm soát và xử lý tình huống khẩn cấp, cùng với việc phân công giáo viên có chuyên môn và kinh nghiệm giám sát là yếu tố then chốt. Đặc biệt, công tác giám sát cần được thực hiện chặt chẽ 24/7, không chỉ trong giờ hoạt động mà cả trong thời gian lưu trú, nghỉ ngơi của học sinh. Sự việc đau lòng xảy ra vào 3 giờ sáng là minh chứng cho thấy sự lơ là trong giám sát có thể dẫn đến hậu quả khôn lường. Ngoài ra, việc khuyến khích sự tham gia chủ động của hội phụ huynh trong quá trình tổ chức và giám sát sẽ tăng cường tính minh bạch và trách nhiệm, góp phần tạo nên một môi trường trải nghiệm an toàn tuyệt đối.
Lời nhắn nhủ từ những sự cố đau lòng: Để không còn những nuối tiếc
Những sự cố đau lòng như trường hợp của em N.M.Q. tại Huế là lời nhắc nhở đanh thép về tầm quan trọng của việc đặt an toàn lên hàng đầu trong mọi hoạt động trải nghiệm học đường. Các bài học rút ra từ những tai nạn này cho thấy sự cần thiết phải rà soát, hoàn thiện các quy định và quy trình tổ chức hoạt động ngoại khóa, không chỉ dừng lại ở mặt giấy tờ mà phải được thực thi nghiêm túc, hiệu quả. Việc nâng cao nhận thức về an toàn cho tất cả các bên liên quan – từ học sinh, giáo viên đến phụ huynh và đơn vị tổ chức – là yếu tố then chốt để phòng ngừa rủi ro. Cần có sự phối hợp chặt chẽ, đồng bộ giữa nhà trường, gia đình và các đơn vị cung cấp dịch vụ để đảm bảo mọi khía cạnh an toàn được xem xét kỹ lưỡng, từ khâu lên kế hoạch, chuẩn bị đến thực hiện và ứng phó sự cố. Mục tiêu cuối cùng là kiến tạo một môi trường học tập trải nghiệm không chỉ ý nghĩa, bổ ích mà còn an toàn tuyệt đối, để không còn những nuối tiếc đau lòng, để mỗi chuyến đi thực sự là hành trình khám phá và trưởng thành, chứ không phải là nỗi ám ảnh về sự mất mát.
Bài viết liên quan
